Estońscy posłowie powołują się na „zepsute” zasady zamówień w kontraktach obronnych
60 milionów euro przedpłat za dostawy amunicji rzekomo nie spełniło wymogów
Estońska parlamentarna komisja antykorupcyjna naciska na wyjaśnienia po przejrzeniu dokumentów związanych z kontraktami na zakupy obronne o wartości dziesiątek milionów euro.
Przewodnicząca komisji Anastassia Kovalenko-Kõlvart powiedziała, że zgromadzony materiał dowodowy wciąż pozostawia kluczowe kwestie bez odpowiedzi. Dotyczy to między innymi tego, jak nawiązano kontakt z dostawcami oraz czy zbadano ryzyko korupcji.
W 2024 roku Estoński Ośrodek Inwestycji Obronnych (Centre for Defence Investments) podpisał kontrakty o łącznej wartości około 70 mln euro z zarejestrowaną we Włoszech spółką Datasel S.R.L., należącą do indyjskich biznesmenów. Strona estońska dokonała przedpłat w łącznej wysokości około 60 mln euro, jednak dostarczona amunicja rzekomo nie spełniała wymogów agencji. Datasel zaprzecza problemom jakościowym.
Śledczy z Europejskiej Prokuratury wszczęli dochodzenie w sprawie tych transakcji.
Komisja przyglądała się też powiązaniom z turecką spółką ARCA. Kovalenko-Kõlvart wskazała, że śledzenie kontaktów nadal jest trudne. Przywołała przykład, w którym ówczesny minister obrony spotkał się z ARCA osobno, ale spotkanie nie zostało wpisane do rejestru lobbingu i nie zachował się żaden zapis.
Obydwa przypadki, Datasel i ARCA, zdaniem przewodniczącej komisji, pokazują schemat polegający na niewywiązywaniu się ze standardowych procedur zakupowych. W przypadku ARCA decyzja o zastosowaniu niekonkurencyjnej procedury zakupowej została podjęta dopiero wstecznie, po tym jak kontrakt był już podpisany. Podczas kontroli na miejscu nie sporządzono memorandum, a przygotowano je później, natomiast wiele materiałów i dokumentów zarejestrowano formalnie dopiero później.
Komisja skrytykowała też wprowadzające w błąd informacje, które trafiły do parlamentu poprzez dokumenty budżetu państwa, twierdząc, że nie podejmowano żadnego ryzyka. Pytano, dlaczego kontrakty były przez długi czas ukrywane przed Najwyższą Izbą Kontroli oraz wskazano, że należy rozważyć potencjalne roszczenia o zwrot środków dotyczące innych krajów darczyńców, w tym Niderlandów i Danii. Kovalenko-Kõlvart dodała, że nie przeprowadzono rozmów z byłymi pracownikami.
W innej informacji ARCA otrzymała pozwolenie operacyjne na planowaną fabrykę amunicji na estońskim terenie Põhja-Kiviõli. Produkcja ma rozpocząć się w 2028 roku, a inwestycja ma wynieść 300 mln euro, co może stworzyć nawet 1 000 miejsc pracy.
Dochodzenie prowadzone przez Europejską Prokuraturę jest w toku, natomiast raport komisji nadal pozostawia bez odpowiedzi pytania o to, jak nawiązano kontakty i czy ryzyko korupcji zostało właściwie ocenione.
REKLAMA
Źródło:
ERR News